15 Mayıs 2017 Pazartesi

#sosyolugat9- Benlik& Ayna Benlik

Neden bilmiyorum ama bu iki kavrama ilk duyduğum günden beri içten içe bir sempati besliyorum. Kaç yıl oldu, sebebini halen çözebilmiş değilim ama her duyduğumda nedensiz bir keyif alır beni. Bu da yıllardır içimde kalan itirafım olsun(!) 😄 Benlik- ayna benlik ikilisi genelde birbirlerinin tamamlayıcısı gibi algılanabilir. İkisi de toplumsallaşma sürecinde etken olduğu için aslında yanlış da sayılmaz. 

Benlik; insanların kendilerini, kendi düşünce sistemlerinin bir unsuru olarak ele almasını ve bu becerilerin ortaya çıkmasını sağlayan bir kavramı ifade eder. Sosyolojinin birey üzerine odaklanmasıyla birlikte pek çok düşünürün dikkati benlik üzerine çevrilmiştir. Özellikle sembolik etkileşimcilik, temeline bu kavramı oturtmuştur ki bu bağlamda Mead* insan toplumunu özgün bakımda yaratan şeyin benlik olduğunu söyler. Fakat benlik denilen bu kavram esas olarak iki aşamada incelenir; ben ve beni/ bana. Yani Mead burada psikolojik ben ile sosyolojik beni/ bana etkileşimini vurgulamak ister. O halde benlik; insanların başka insanlarla paylaşımda bulundukları ve aynı zamanda kendilerini kavradıkları sürecin doğrudan bir ifadesidir.

Gelelim ayna benliğe; sosyal psikolojideki katkılarıyla bilinen Cooley*, kendisini bu kavramın sahibi ilan etmiştir ve açıklamasını da, bireyin kendisi dışındaki bireylerin tepkimeleri sonucunda oluşturduğu süreç şeklinde dile getirmiştir. Adından da anlaşılacağı üzere, tıpkı aynadaki yansımalar gibi benlik de diğer insanlardan gelen yansımaların algılanmasıyla oluşur. Ya da Cooley ' nin diğer bir ifadesiyle; "herkes herkesin aynasıdır/ herkes başkasını yansıtır." Aynı zamanda ayna benlik, çocukluğun ilk evrelerinden itibaren ortaya çıkar ve tüm hayat boyunca bir farkındalık oluşturur.

*Filozof ve sosyal psikolog. Sembolik etkileşimciliğin kurucularından.
*Toplumsal gelişmenin sosyo- psikolojik değerlendirmelerine katkıda bulunan kişi. 
Bence

14 yorum:

  1. Çok güzel olmuş ellerine sağlık:))

    YanıtlaSil
  2. Yeni bsii ögrendim bennn :D cok sagol sef tisikkir ederim 😁😁

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Ayy ne demek rica ederim, çok mutlu oldumm :D

      Sil
  3. Ayna benliği ilk defa öğrenmiş oldumm çok teşekkürleer 😍😘

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Çok sevindiim, ben teşekkür ederim :))

      Sil
  4. aynalamayı biliyordum ama bu ilginç bir teori.

    YanıtlaSil
  5. ikisinin karışımıyız yaneee :)

    YanıtlaSil
  6. Yaşam içerisinde bir çok yerde karşımıza çıkar bu durum. Tabii anlayabilene, algılarını açık tutabilene.. Güzel yazı sevgili Şef :))

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Çok haklısınız, onu anlamak da büyük mesele gerçekten. Çok teşekkür ederim.. :))

      Sil
  7. Blogunu yeni keşfettim ve hemen takip ettim. Çok güzel bir yazı. Sosyolojiye ve psikolojiye her zaman ilgi duymuşumdur. Çok fazla teknik bilgiye sahip olmasam da gözlemler yapmayı ve çıkarımlarda bulunmayı seviyorum. Bu nedenle yazını çok beğendim.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Hoşgeldiniz teşekkür ederim çok mutlu oldum :) Bir de üzerine sosyolojiye ilgi varsa nefiss.. :))

      Sil