14 Ağustos 2017 Pazartesi

#sosyolugat18- İtaat

Bir klasik olarak bu hafta yine 'şu muydu, bu muydu, ama bu da vardı yeaa!' tepkimelerini yaşadıktan sonra ciddi anlamda en yalın haliyle yazmaya karar verdim nihayet. Bakalım...

Gerek sosyolojik bakımdan gerek gündelik manada, bir toplum kendisini ortayakoyarken ve paralel şekilde toplumsallaşma sürecini gerçekleştirirken başlangıç noktasına itaati almaktadır. Toplum olgusunun, iktidar ilişkileri çerçevesinde şekillendiği düşünüldüğünde aslında birey ile toplum arasındaki mevcut itaat ilişkisinin, bir anlamda karşılıklı bir ihtiyaç ilişkisinden doğduğunu söyleyebilirim. Çünkü toplum 'biz' leri barındırdığı kadar 'öteki' ler için de bir yaşam alanıdır...
Her toplumun kendi bünyesinde barındırdığı bir itaat düzeni ve buna bağlı olarak da geliştirdiği beklentileri vardır. Ancak ortada itaatkar bir durumun olması demek, mutlaka itaatkar bir tavır sergilenmesi demek değildir. Burada önemli olan güç ilişkisi ekseninde gerçekleşen beklentilere sağlanacak uyumdur. Aynı zamanda bahsi geçen bu uyum, toplumsal normlara eşit mesafede kendisini gösterir. Tabi burada toplumsallaşma sürecinin önemini belirtmekte fayda var çünkü bireyin normları içselleştirmesi, olası bir toplumsallaşma ile mümkün olmaktadır. İşte uyum- sapma ikileminin çıkış noktası da burasıdır; sağlıklı bir içselleştirme yaşayanlar toplum tarafından kabul görürken, bu içselleştirmenin hakkını veremeyenler sapma yolunun yolcusudur.
Peki itaat denilen bu olgu nasıl anlam bulur? Tabi ki iktidar sahipleri ile. Eğer iktidar meşruiyetini toplumda bir bütün olarak sağlayamazsa bir anlamda itaatin mutlak işlevlerine de zarar vermiş olur. İşte o baskılar, dört bir yandan verilen sinyaller, her ortamda bulunma hevesi hep bundan...
Tüm bunlar bir yana, itaat aslında kendisine bakan gözlere her daim şöyle bir ikilik sunar; üstün olanın yukarıdan bakarak değerlendirmeler yaptığı bir süreç ve aşağıda kalanın kendi çıkarları dahilinde değerlendirdiği süreç. Yani der ki; 'lakabım itaat diye beni öyle mutlak kalıplara sığdırmayın. Hop diye heveslerinizin yansıması olmayın, şöyle bir bakın, inceleyin, efendime söyleyeyim işleri tek taraflı ele alıp da meşruiyet kılıfını geçirmeyin efendiler!' 
Tepkiler:

8 yorum:

  1. Şeften yine beyin yakan menüler. Bu sosyolojiyi anlamakta hep zorlandım. ^^' "...sağlıklı bir içselleştirme yaşayanlar toplum tarafından kabul görürken, bu içselleştirmenin hakkını veremeyenler sapma yolunun yolcusudur." Peki toplum tarafından kimler kabul görmez?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Frii inanıyorum sen de alışacaksın zamanla! :D
      Öylesine sıcak ve beynim de öylesine dolu ki, haklısın, cümlelerim anlaşılmaz olabilir bazen.
      Toplum tarafından kabul görmeyenler işte o sapmış olanlar. Ya da diğer bir tabirle sapma yaşadıkları için toplum tarafından kabul edilmiyorlar. ;)

      Sil
  2. Miligram'ın otoriteye itataat deneyinin videosunu eklemez mi insan şef ?

    YanıtlaSil
  3. Şeften inciler..Her toplum kendi itaatini yaratmış demek..

    YanıtlaSil
  4. Sosyoloji üniversitede bir hocam sayesinde merak alanıma girmisti aslinda hatta bir ara sosyoloji okumak bile istemistim sonrasında sadece merak olarak kaldı ne yazıkki ama sizi takip ederek tekrar seviyorum sanırımm 😍

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Çok sevindimm teşekkür ediyorum :) Umarım o güzel meraklar hiç bitmez.. ;))

      Sil