21 Ağustos 2017 Pazartesi

#sosyolugat19- Etnisite

Çok ilginç bir şekilde bu kavram günlerdir aklımda. Mesela arkadaşımla sohbet ederken gülüyorum, sonra bir duraklama oluyor beynimdeki ses 'etnisitee' diyor. Trafikte kırmızılar yeşili göstermişken harekete geçeceğim anda bir boşluk oluyor ve beynimdeki ses 'etnisite dediiim' diyor. 😄 İşte böyle gariplikler...


Etnisite- etnik grup- etnik toplum ya da her ne şekilde adlandırmak isterseniz; en yalın haliyle toplum içinde kendilerini diğer yapılardan ayırt eden ya da başkaları tarafından ayırt edilen kişileri tanımlayan bir kavram. Genellikle bu bireyler arasında ortak özelliklerin bulunduğuna yönelik bir inanış vardır. Ya da belki de toplum öyle bir bakış açısı sergilediği için bu his uyanıyordur içlerinde. Fakat bu bireyler içinde bulundukları toplumdan sapmış, kopmuş ya da dışlanmış değillerdir. Aksine kendi toplumlarının kültürel özelliklerine göre davranmış ve buna paralel özgün bir karakter geliştirmişlerdir. 
Peki nasıl olmuş da bu kavram kendisini göstermiş? Bilinen ilk adımı ırk terimine karşı olarak atıldığı yönünde... Çünkü etnik grup içindeki bireyler klasik anlamda yalnızca ırk özelliklerine göre sınıflandırılmıyor olabilirler. Din, dil, meslek ya da herhangi bir unsur da burada etkili olabilir. Bu nedenle işin sınırlarını daraltmamakta fayda var. Bunun yanı sıra etnisite ya da etnik grup içindeki bireyleri toplumsal sınıflardan bir adım ayrı tutmak önemli; bu gruba dahil bir üye olmak, sınıf özelliklerinin yukarısında kalan bazı özelliklere sahip olmak demektir. Daha doğrusu bahsi geçen bu ortak özellikler, toplumun mevcut sosyo- ekonomik tabakalaşma düzeyi ile karşı karşıya gelmektedir.
Şöyle bir toparlayacak olursam işin özünde aslında bir homojenlik ve değişime açık olma durumunun olduğunu söyleyebilirim. Tabi zaman içinde gerçekleşen etkileşimler sayesinde bu bireylerin ya da grupların sayısında da artış görülmektedir. Yani 'aman buranın ağası biziz, biz ne dersek o olur' gibi bir yaklaşımdan oldukça uzak.
Son olarak kısaca etnik toplumsallaşma meselesine de değinerek kapanışı yapalım. Adı üzerinde etnik bir toplumsallaşma yaşıyorsanız, etnik bir kimlik üretim sürecine dahilsiniz demektir. Bu üretim sürecinde, bireyin temelde kim olduğu sorusuna cevap verilmektedir. Aynı zamanda mevcut gidişat dededen torununa, babadan evlatlarına olmak üzere aktarılır da aktarılır ki devamı sağlansın. Tabi bu süreç hop babadan evladına geçti laylaylom tadında değildir, aksine kimlik ve aidiyet gibi unsurları barındırdığı için ciddi bir siyasi toplumsallaşma olarak görülmektedir. Ha unutmadan, etnik toplumsallaşma da bünyesinde daha fazla kültürel öge barındırdığı için ırk toplumsallaşmasına göre ekstra etkili olmaktadır. 
Tepkiler:

10 yorum:

  1. Sosyolojinin kollarından ülkece en çok ilgi gören sanırım etnisitedir. Gerek Türkiye'nin oluşumu olsun, gerek toplumun kimlik oluşumu olsun etnisiteden her türlü ürün çıkar bu ülkede. Fakat böyle bir başlığa türlü türlü tartışmalı konular girebilecekken sizin bunu objektif ve açıklamalı bir şekilde anlatmış olmanız saygı duyulması gereken bir durum. Ayrıca sosyolojiye dair blogger camiasına böyle bir katkı sağlamak herkesin işi değildir. Size bu anlamda çok saygı duyuyorum. Ellerinize sağlık! :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Çok doğru! Aslında o arayı sağlamak da bazen zor oluyor, kelimeleri seçmekte titizlik istiyor doğrusu.
      Böyle güzel bir yorum için ben teşekkür ediyorum, umarım ufak da olsa katkısı oluyordur. :)
      Sevgilerimlee :)

      Sil
  2. Bir nevi popülerlik mi acaba ? Hani böyle okulun popülerleri olur yadais yerinin. Diger kisilerden biraz ayriksi olurlar ya budami öle 😁 bayiliyorum su anlatmana ya ciddi konuda bile güldürüyon 😂

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Hahaha sen kesin okulun o popüler kızıydın değil mi bak, doğruyu söyle :D

      Sil
  3. Bizler de derslerimizde sıklıkla karşılaşıyorum. Siyaset sosyolojisinde oldukça önemli bir konu. Ne yazık ki çatışmalara yol açacak bir bölünmeye sebep oluyor. Lakin alışkanlık, birisine baktığımızda farklı bir toplum kimliği görünce beynimizde direkt olarak etiketliyor. Farklılıkların toplumu zenginleştirdiğini unutmazsak çatışmalar en az seviyeye indirilebilir. :) Elinize sağlık :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Haklısınız, bu etiketlemeler ya da çatışma aracıları bir nebze de olsa geriye atılabilse iş daha kolay olacak.. Çok teşekkür ediyorum :)

      Sil